Mechanizm działania fenofibratu polega na indukcji receptora PPARα, prowadzi to do zwiększenia lipolizy poprzez aktywację lipazy lipoproteinowej, a także do spadku produkcji apoproteiny C-III i zwiększenia wytwarzania apoprotein A-I i A-II.Opisany etapy działania leku powodują:spadek stężenia frakcji LDL i VLDL (od 20% do 35%);zwiększenie stężenia frakcji HDL (od 10% do 30%);zmniejszenie stężenia trójglicerydów (od 40% do 55%).Fenofibrat może odpowiadać za spadek stężenia kwasu moczowego, co jest korzystne dla pacjentów cierpiących na hiperurykemię. Lek wykazuje również aktywność antyagregacyjną.
Fenofibrat dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie w osoczu występuje po około 5 godzinach od podania. Pokarm zwiększa wchłanianie substancji.
Fenofibrat i jego czynne metabolity występują w połączeniach z albuminami osocza na poziomie 99%.
Natychmiast po podaniu fenofibrat ulega reakcji hydrolizy z udziałem karboksyesterazy, prowadzi to do powstania aktywnego metabolitu – kwasu fenofibrynowego. Następnie kwas fenofibrynowy ulega reakcji sprzęgania z kwasem glukuronowym. Okres półtrwania kwasu fenofibrynowego w osoczu wynosi około dwudziestu godzin.
Fenofibrat jest wydalany głównie z moczem w postaci kwasu fenofibrynowego lub jego glukuronidowych pochodnych. Całkowita eliminacja fenofibratu z organizmu trwa około 6 dni.
⚠️ Ostrzeżenia
Podczas stosowania fenofibratu należy zachować szczególną ostrożność jeśli występuje:wzrost aktywności enzymów wątrobowych – należy kontrolować stężenie AlAT i AspAT i przerwać leczenie gdy wyniki przekroczą wartość górnej normy trzykrotnie;niewydolność nerek o stopniu łagodnym lub umiarkowanym, leczenie należy przerwać w przypadku wystąpienia ciężkiej niewydolności wątroby lub gdy stężenie kreatyniny przekroczy górną normę o 50%.Fenofibrat nie powinien być stosowany w leczeniu dyslipidemii bez ustalenia jej przyczyny. Istnieją różne przyczyny występowania hiperlipidemii takie jak: cukrzyca typu 2, zespół nerczycowy, alkoholizm, niedoczynność tarczycy, schorzenia wątroby polegające na utrudnionym odpływie żółci. Każde z tych schorzeń powinno zostać poddane terapii przed wdrożeniem leczenia za pomocą fenofibratu.Jednoczesne stosowanie estrogenów może być przyczyną wystąpienia hiperlipidemii wtórnej.Należy zachować szczególną ostrożność w przypadku wystąpienia bólu mięśni, przykurczów i osłabienia. Może być to spowodowane wystąpieniem toksycznego działania fenofibratu na tkankę mięśniową prowadzącym do rabdomiolizy (rozpad tkanki mięśniowej). Osoby szczególnie narażone na pojawienie się miopatii lub uszkodzenia mięśni to:osoby starsze;pacjenci posiadający w wywiadzie skłonność do chorób mięśni;osoby nadużywające alkoholu;pacjenci cierpiący na niedoczynność tarczycy;osoby z zaburzeniami pracy nerek.Fenofibrat może spowodować wystąpienie stanu zapalnego trzustki. Stan zapalny występuje zwykle z powodu bezpośredniego działania substancji, braku skuteczności terapii utworzenia złogów lub niedrożności, które utrudniają odpływ żółci co prowadzi do hipertrójglicerydemii.Jednoczesne stosowanie fenofibratu razem z inhibitorami reduktazy HMG-CoA (statyny) powinno przebiegać zachowaniem szczególnej ostrożności z powodu zwiększonego ryzyka rabdomiolizy oraz przejściowego wzrostu stężenia kreatyniny w osoczu.
