Te informacje mają charakter wyłącznie edukacyjny. Nie stanowią porady medycznej. Zawsze konsultuj się z wykwalifikowanym pracownikiem służby zdrowia.
Zydowudyna (Azydotymidyna — Opis, Dawkowanie, Działania niepożądane | PillsCard
OTC
Zydowudyna (Azydotymidyna
zydowudyny
INN: Zydowudyna (Azydotymidyna, AZT)
Zaktualizowano: 2026-04-12
Dostępny w:
🇩🇪🇬🇧🇵🇱
Postać
zydowudyny
Dawkowanie
—
Droga podania
—
Przechowywanie
—
O produkcie
Źródło
Opinie uzytkownikow
Opinie odzwierciedlaja osobiste doswiadczenia i nie stanowia porady medycznej. Zawsze konsultuj sie z lekarzem.
DOZ
Zydowudyna jest nukleozydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy (NRTI), wykazującym aktywność przeciwko ludzkiemu wirusowi niedoboru odporności typu 1 (HIV-1). Jest ona prolekiem, który musi być fosforylowany do aktywnego metabolitu trifosforanu zydowudyny, który konkuruje o włączenie do wirusowego DNA. Następnie dochodzi do zahamowania konkurencyjnego enzymu odwrotnej transkryptazy HIV i terminacji replikacji łańcucha syntezy DNA po włączeniu analogu nukleotydu.
Zydowudyna po podaniu doustnym jest szybko i prawie całkowicie wchłaniana z przewodu pokarmowego, jednak podlega ona metabolizmowi pierwszego przejścia, który zmniejsza biodostępność zydowudyny po podaniu. Biodostępność zydowudyny jest najwyższa u noworodków do 14 dnia życia, następnie stopniowo się zmniejsza.Tłusty posiłek może zmniejszyć wchłanianie zydowudyny.Po podaniu zydowudyny w infuzji dożylnej, stężenie maksymalne w osoczu wynosiło 4,0 µM.
Średnia pozorna objętość dystrybucji zydowudyny po podaniu dożylnym wynosi 1,6 l/kg. Stopień wiązania zydowudyny z białkami osocza wynosi od 34% do 38%. Wykazano, że zydowudyna przenika do ośrodkowego układu nerwowego i do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz przez łożysko do płynu owodniowego.Średni okres półtrwania w osoczu, po podaniu dożylnym zydowudyny wynosił 1,1 godziny.
Metabolizm zydowudyny, zachodzi w wątrobie na drodze sprzęgania z kwasem glukuronowym. Główny powstający metabolit to 5'-glukuronid, który jest większością podanej dawki wydalanej z moczem.Po podaniu dożylnym zydowudyny głównym powstającym metabolitem jest 3'amino-3'-deoksytymidyna (AMT).
Wydalanie zydowudyny z organizmu człowieka zachodzi głównie drogą nerkową. Klirens nerkowy wynosi około 0,34 l/h/kg, co ukazuje duży udział przesączania kłębuszkowego.Pacjenci z zaawansowaną niewydolnością nerek, mają wysokie stężenia zydowudyny w osoczu krwi przez gorsze przesączanie kłębuszkowe.
⚠️ Ostrzeżenia
Podczas kuracji zydowudyną należy starannie monitorować parametry hematologiczne pacjenta, zalecane jest kontrolowanie wyników krwi raz w tygodniu. Zwłaszcza u pacjentów, którzy mają podawaną zydowudynę w postaci infuzji.Po około 6 tygodniach leczenia spodziewane jest wystąpienie u pacjenta niedokrwistości, neutropenii oraz leukopenii. Dlatego zalecane jest stałe kontrolowanie stanu zdrowia u lekarza pierwszego kontaktu. Jeżeli niedokrwistość będzie utrzymywała się dłuższy czas, może być konieczne przetoczenie krwi.Otyłe kobiety, pacjenci z ryzykiem choroby wątroby i stłuszczeniem wątroby oraz zakażeni wirusem zapalenia wątroby typu C i leczeni interferonem alfa i rybawiryną powinni być pod ścisłą kontrolą lekarską w czasie terapii zydowudyną. U takich osób jest znacznie podwyższone ryzyko rozwoju kwasicy mleczanowej.Ze względu na zaburzenia mitochondrialne zalecane jest kontrolowanie stanu klinicznego i wyników badań laboratoryjnych dzieci, które są narażone w okresie życia płodowego na działanie zydowudyny.Pacjenci w trakcie terapii zydowudyną i produktami zawierającymi zydowudynę jak Combivir i Trizivir narażeni są na utratę podskórnej tkanki tłuszczowej zwłaszcza w obrębie twarzy, kończyn i pośladków. Proces też może być częściowo odwracalny.Podczas terapii zydowudyną możliwa jest zmiana stężenia lipidów i glukozy we krwi, dlatego należy je stale monitorować.U osób z ciężkimi niedoborami odporności, zakażonych wirusem HIV może wystąpić reakcja zapalna na patogeny oportunistyczne. Może być to: zapalenie siatkówki wywołane wirusem cytomegalii, zakażenie prątkami oraz zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis carinii. W takim wypadku należy zastosować odpowiednie leczenie, które wyeliminuje reakcje zapalne.Jeżeli u pacjenta wystąpią bóle kończyn i sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się powinien zgłosić się do lekarza. Dłuższa terapia zydowudyną może powodować martwicę kości.Probenecyd zwiększa AUC zydowudyny, przez co mogą rozwinąć się zaburzenia hematologiczne u pacjenta.Atowakwon podawany z zydowudyną powoduje wzrost jej stężenia w surowicy i nasilenie działań niepożądanych.Kwas walproinowy, flukonazol lub metadon podawane jednocześnie z zydowudyną powodują zwiększenie jej toksyczności.Stosowanie leków o potencjalnym działaniu nefrotoksycznym lub mielosupresyjnym, razem z zydowudyną może spowodować wzrost działań niepożądanych.Leki, które mogą zmieniać metabolizm zydowudyny wskutek hamowania sprzęgania jej z kwasem glukuronowym lub hamowania metabolizmu wątrobowego to głównie leki przeciwbólowe.