⚠️ Uyarılar
Acil durumlar d���nda, KETALAR yaln�zca hastanelerde, deneyimli anestezi uzmanlar� e�li�inde kullan�lmal�d�r.
Uyanma d�nemi s�ras�nda ameliyat sonras� konf�zyon durumlar� g�r�lebilir.
Herhangi bir genel anestezi ajan�nda oldu�u gibi res�sitatif cihazlar olmal� ve kullan�ma haz�r bulundurulmal�d�r.
A��r� KETALAR dozu ile solunum depresyonu meydana gelebilir. Bu durumda destekleyici ventilasyon kullan�lmal�d�r. Solunumun mekanik olarak desteklenmesi, analeptiklerin uygulanmas�na tercih edilmektedir.
�ntraven�z doz uygulama s�resi 60 saniyeyi ge�ecek �ekilde ayarlanmal�d�r. Daha h�zl� uygulama solunum depresyonu ya da apne ve kan bas�nc�ndaki art��la sonu�lanabilir.
Hastalar�n yutak ve g�rtlak refleksleri ortadan kalkmad���ndan ketamin yutak, g�rtlak ve bron�lara yap�lacak cerrahi ve diagnostik i�lemlerde tek ba��na kullan�lmamal�d�r. Ketaminin yaln�z ba��na kullan�m�n�n m�mk�n oldu�u durumlarda, yuta��n mekanik uyar�lmas�ndan ka��n�lmal�d�r. Her iki durumda da solunum dikkatle izlenmeli, gerekirse kas gev�etici verilerek mekanik solunum deste�i sa�lanmal�d�r.
Her ne kadar deneysel ko�ullar alt�nda, KETALAR anestezisi s�ras�nda kontrast madde aspirasyonu bildirilmi� olsa da klinik uygulamada aspirasyon nadir olarak ortaya ��kan bir sorundur.
Viseral a�r� yollar�n� ilgilendiren cerrahi i�lemlerde ketamin ile birlikte viseral a�r�y� giderici bir ila� kullan�lmal�d�r.
KETALAR ayakta tedavi g�ren hastaya uyguland���nda; hasta anesteziden tamamen ��k�p uyanana kadar g�zlem alt�nda tutulmal� ve sonras�nda sorumlu yeti�kin bir ki�i e�li�inde bulundurulmal�d�r.
KETALAR a�a��daki hastal�klar� olan hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r:
Kronik alkol ba��ml�s� ve akut alkol-intoksikasyonu olan hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r.
Ketamin karaci�erde metabolize olur ve klinik etkilerin sona ermesi i�in hepatik klerens gereklidir. Ketamin kullan�m� sonucu, genellikle uzun s�reli kullan�mda (> 3 g�n) veya ilac�n k�t�ye kullan�m� nedeniyle, karaci�er fonksiyon testlerinde anormallik bildirilmi�tir. Sirozlu veya di�er karaci�er yetmezli�i t�rleri olan hastalarda ketaminin etki s�resi uzayabilir. Bu hastalarda doz azalt�lmas� d���n�lmelidir.
Ketamin hidroklor�r�n uygulanmas�n� takiben beyin omurilik s�v�s� (BOS) bas�nc�nda art�� bildirilmi�tir. Anestezi �ncesi BOS bas�nc� y�ksek hastalarda �zellikle dikkat edilmelidir.
Ketaminin tek doz uygulanmas�ndan sonra bas�n� anlaml� d�zeyde artabilece�inden, g�z k�resinde hasar olan ve intraok�ler bas�nc� y�kselmi� olan (�rne�in; glokom) hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r.
Nevrotik davran��lar� veya psikiyatrik hastal�klar� (�rne�in; �izofreni ve akut psikoz) olan hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r.
Akut intermitan porfiri hastalar�nda dikkatle kullan�lmal�d�r. N�bet ge�iren hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r.
Hipertiroidizmi olan hastalarda veya tiroid replasman tedavisi g�ren hastalarda dikkatle
kullan�lmal�d�r (hipertansiyon ve ta�ikardi riskinde art��).
Pulmoner veya �st solunum yolu enfeksiyonu olan hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r (ketamin ���rme refleksini sensitize ederek, potansiyel olarak larengospazma neden olabilir).
�ntrakraniyal kitle lezyonlar�, kafa travmas� veya hidrosefalisi olan hastalarda dikkatle
kullan�lmal�d�r.
Uyanma reaksiyonlar�:
Psikolojik belirtilerin �iddeti hafif r�ya benzeri durumlar, ger�ek benzeri hayaller, hal�sinasyonlar, kabuslar ve uyanma deliryumu (�o�u kez dissosiyatif veya dalgalanan duygu durumundan olu�ur) aras�nda de�i�ir. Bazen bu durumlara konf�zyon, heyecan ve az say�da hastan�n ho� olmayan tecr�be olarak hat�rlayacaklar� mant�ks�z davran��lar e�lik eder (bkz. b�l�m 4.8).
�yile�me d�neminde deliryum olaylar� ortaya ��kabilir. Uyanma d�neminde e�er hastaya yap�lan s�zl� ve dokunma uyar�lar� minimuma indirilirse bu reaksiyonlar�n insidans� azalabilir. Bu durum hayati i�aretleri izlemeye engel olmaz.
Kardiyovask�ler:
Miyokardiyal oksijen t�ketimindeki anlaml� art�� nedeniyle hipovolemi, dehidrasyon veya kardiyak hastal�klar, �zellikle de koroner arter hastal��� (�rne�in; konjestif kalp yetmezli�i, miyokardiyal iskemi ve miyokardiyal enfarkt�s) olan hastalarda ketamin dikkatle kullan�lmal�d�r. Ayr�ca, ketamin hafif ila orta derece hipertansiyonu veya ta�iaritmisi olan hastalarda dikkatle kullan�lmal�d�r.
Hipertansiyon ve kalp yetmezli�i olan hastalarda, i�lem s�ras�nda kalp fonksiyonlar� s�rekli izlenmelidir.
Kan bas�nc�ndaki art�� enjeksiyonu takiben k�sa s�rede ba�lar ve birka� dakika i�inde maksimuma ula�arak, genellikle enjeksiyonu takiben 15 dakika i�inde anestezi �ncesi de�erlere d�ner. Klinik �al��malarda kan bas�nc� median pik y�kseli�i, anestezi �ncesi de�erlerinin y�zde 20 ila 25'i aras�nda de�i�mektedir. Hastan�n durumuna ba�l� olarak, kan bas�nc�ndaki bu y�kseli� yarar veya advers reaksiyon olarak de�erlendirilebilir.
Uzun s�reli kullan�m
Uzun s�reli ketamin kullanan hastalarda �zellikle ketamin kullan�m�n�n suistimal edildi�i durumlarda; hemorajik sistit dahil, sistit, akut b�brek yaralanmalar�, hidronefroz ve �retral hastal�k vakalar� rapor edilmi�tir (bu advers reaksiyonlar, uzun s�reli ketamin tedavisi alan
hastalarda, 1 aydan birka� y�la kadar de�i�en bir s�re ketamin kullan�m� sonras�nda geli�ir.). Ketaminin uzun s�reli kullan�m endikasyonu yoktur ve �nerilmemektedir.
Uzun s�reli kullan�mda (> 3 g�n) hastalarda hepatotoksisite bildirilmi�tir.
�la� k�t�ye kullan�m� ve ba��ml�l�k
Ketamin, k�t�ye kullan�lan bir ila� olarak bildirilmi�tir. Bildirilen raporlara g�re ketamin; ge�mi�i an�msama, hal�sinasyonlar, disfori, anksiyete, uykusuzluk ya da disoryantasyonu i�eren fakat bunlarla s�n�rl� olmayan �e�itli semptomlar meydana getirmektedir. Raporlanan advers etkiler i�in; bkz “Uzun s�reli kullan�m”. Birka� hafta s�reyle her g�n kullan�ld���nda ba��ml�l�k ve tolerans geli�ebilir. Bu durum �zellikle ilac� k�t�ye kullan�m ve ba��ml�l�k hikayesi olan ki�ilerde ortaya ��kabilir. Bu sebeple KETALAR dikkatle re�etelenmeli ve uygulanmal�d�r.