⚠️ Ostrzeżenia
Zaburzenia czynności wątroby. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby należy regularnie kontrolować aktywność enzymów wątrobowych, zwłaszcza podczas długotrwałego leczenia. Leczenie produktem leczniczym należy przerwać, jeśli wartości enzymów wątrobowych są zwiększone.
Leczenie skojarzone. W przypadku leczenia skojarzonego należy przestrzegać zaleceń dotyczących stosowania odpowiednich produktów leczniczych.
Złośliwe choroby żołądka. Objawowa odpowiedź na pantoprazol może maskować objawy złośliwej choroby żołądka i opóźniać rozpoznanie. W przypadku występowania objawów alarmowych (np. znaczna niezamierzona utrata masy ciała, powtarzające się wymioty, dysfagia, krwawe wymioty, niedokrwistość, smolisty stolec) oraz w razie podejrzenia lub stwierdzenia owrzodzenia żołądka należy wykluczyć chorobę złośliwą.
Jeżeli objawy utrzymują się mimo odpowiedniego leczenia, należy rozważyć dalsze badania.
Inhibitory proteazy HIV. Jednoczesne stosowanie pantoprazolu z inhibitorami proteazy HIV (np. atazanawirem), których wchłanianie zależy od pH w żołądku, nie jest zalecane z uwagi na znaczne zmniejszenie ich biodostępności (patrz punkt „Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji").
Wpływ na wchłanianie witaminy B12
Pantoprazol może w wyniku hipo- lub achlorhydrii zmniejszać wchłanianie witaminy B12 (cyjanokobalaminy). Należy to brać pod uwagę u pacjentów ze zmniejszoną masą ciała lub czynnikami ryzyka zmniejszonego wchłaniania witaminy B12 (cyjanokobalaminy), zwłaszcza w przypadku długotrwałego leczenia lub wystąpienia odpowiednich objawów klinicznych.
Leczenie długotrwałe. Podczas długotrwałego leczenia, zwłaszcza trwającego ponad 1 rok, pacjenci powinni pozostawać pod regularnym nadzorem lekarskim.
Bakteryjne zakażenia żołądkowo-jelitowe
Leczenie produktem leczniczym może w niewielkim stopniu zwiększać ryzyko bakteryjnych zakażeń żołądkowo-jelitowych, np. wywołanych przez Salmonella, Campylobacter lub C. difficile.
Hipomagnezemia. U pacjentów leczonych przez co najmniej 3 miesiące — w większości przypadków 1 rok — IPP, takimi jak pantoprazol, opisywano rzadkie przypadki ciężkiej hipomagnezemii. Następujące poważne objawy kliniczne hipomagnezemii mogą rozwijać się stopniowo: zmęczenie, tężyczka, majaczenie, drgawki, zawroty głowy oraz komorowe zaburzenia rytmu serca. Hipomagnezemia może prowadzić do hipokalcemii i (lub) hipokaliemii (patrz punkt „Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania"). W większości przypadków hipomagnezemii (oraz związanej z nią hipokalcemii i (lub) hipokaliemii) stan pacjentów ulegał poprawie po substytucji magnezu i odstawieniu IPP.
U pacjentów wymagających długotrwałej terapii lub przyjmujących IPP jednocześnie z digoksyną albo produktami leczniczymi mogącymi wywołać hipomagnezemię (np. lekami moczopędnymi) należy oznaczyć stężenie magnezu przed rozpoczęciem terapii IPP oraz regularnie podczas leczenia.
Złamania kości. Długotrwałe leczenie (powyżej 1 roku) inhibitorami pompy protonowej w dużych dawkach może umiarkowanie zwiększać ryzyko złamań szyjki kości udowej, nadgarstka i kręgosłupa, głównie u pacjentów w podeszłym wieku lub z innymi czynnikami ryzyka. Badania obserwacyjne wskazują, że terapia IPP może zwiększać całkowite ryzyko złamań o 10–40%. Część tego ryzyka może wynikać z innych czynników. Pacjenci z ryzykiem osteoporozy powinni być leczeni zgodnie z aktualnymi wytycznymi klinicznymi i zwracać uwagę na odpowiednią podaż witaminy D i wapnia.
Ciężkie skórne działania niepożądane (SCARs)
Podczas stosowania pantoprazolu zgłaszano ciężkie skórne działania niepożądane, w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczną nekrolizę naskórka (TEN) oraz reakcję polekową z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (zespół DRESS), które mogą mieć przebieg zagrażający życiu lub śmiertelny. Częstość tych reakcji nie jest znana (patrz punkt „Działania niepożądane").
Przepisując pantoprazol, należy poinformować pacjentów o oznakach i objawach oraz ściśle obserwować ich pod kątem reakcji skórnych. Jeśli wystąpią objawy sugerujące takie ciężkie reakcje skórne, należy niezwłocznie odstawić pantoprazol i rozważyć alternatywną terapię.
Podostry skórny toczeń rumieniowaty. Stosowanie inhibitorów pompy protonowej wiązano z bardzo rzadkimi przypadkami podostrego skórnego tocznia rumieniowatego. Jeśli wystąpią zmiany skórne — zwłaszcza w obszarach skóry narażonych na działanie promieni słonecznych — i towarzyszą im bóle stawów, pacjent powinien niezwłocznie zgłosić się do lekarza, a lekarz powinien rozważyć odstawienie produktu Nolpaza®. Wystąpienie podostrego skórnego tocznia rumieniowatego podczas wcześniejszej terapii IPP może zwiększać ryzyko jego wystąpienia podczas stosowania innych inhibitorów pompy protonowej.
Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych.
Zwiększone wartości chromograniny A (CgA) mogą zafałszowywać badania diagnostyczne w kierunku guzów neuroendokrynnych. Aby uniknąć takiego wpływu, leczenie produktem Nolpaza® należy czasowo przerwać co najmniej 5 dni przed oznaczeniem CgA (patrz punkt „Farmakodynamika"). Jeżeli wartości CgA i gastryny nie powróciły do zakresu normy po pierwszym oznaczeniu, pomiary należy powtórzyć 14 dni po odstawieniu terapii inhibitorem pompy protonowej.
Informacje dotyczące substancji pomocniczych
Nolpaza® zawiera sorbitol. Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją fruktozy nie powinni przyjmować tego produktu leczniczego.